به گزارش پایگاه خبری تحلیلی ببین و بخون؛ بسیاری از چهرههای محبوب و تأثیرگذار هنر و فرهنگ ایران، پس از سالها خدمت به جامعه هنری، در قطعه ۸۸ بهشت زهرا (س) تهران، معروف به قطعه هنرمندان، آرام گرفتهاند. این قطعه که نمادی از یادبود و پاسداشت بزرگان عرصه فرهنگ و هنر است، یکی از پربازدیدترین بخشهای بهشت زهرا محسوب میشود . در روزهای پایانی هفته، به ویژه پنجشنبه و جمعه، بسیاری از مردم برای ادای احترام و قرائت فاتحه بر سر مزار هنرمندان محبوب خود به این قطعه میروند .
تاریخچه قطعه هنرمندان
پیش از تأسیس قطعه هنرمندان، اهل فرهنگ و هنر تهران عمدتاً در گورستان ظهیرالدوله و پس از انقلاب نیز در امامزاده طاهر کرج به خاک سپرده میشدند. در اوایل دهه هفتاد خورشیدی، آرامگاه شماره ۹۵۳ بهشت زهرا که مدفن مجتبی مینوی بود، به «آرامگاه فرهیختگان ادب و هنر» تبدیل شد و تا سه سال میزبان بزرگانی چون جواد معروفی و ابوالقاسم حالت بود .
با تکمیل ظرفیت این آرامگاه، در نیمه دوم سال ۱۳۷۳، قطعه ۸۸ بهشت زهرا به نام هنرمندان اختصاص یافت. ملک مهرداد بهار، نخستین و رقیه چهرهآزاد، دومین هنرمندی بودند که در این قطعه به خاک سپرده شدند . از آن زمان تاکنون، این قطعه به یکی از مهمترین آرامگاههای هنری کشور تبدیل شده است.
سیاست و قوانین دفن در قطعه هنرمندان
دفن در قطعه هنرمندان، شامل رویهای رسمی است که بر اساس آن، مجوز دفن توسط معاونت هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی صادر میشود . این رویه برای حفظ نظم و احترام به جایگاه هنرمندان و جلوگیری از هرگونه سوء استفاده طراحی شده است.
هنرمندان شاخص مدفون در این قطعه
فهرست بلندبالایی از بزرگان عرصه هنر، ادبیات، موسیقی، سینما و تئاتر در قطعه هنرمندان بهشت زهرا آرام گرفتهاند. در ادامه، به برخی از مهمترین آنها اشاره میشود که بر اساس تاریخ درگذشت دستهبندی شدهاند.
دهه ۱۳۷۰
ملک مهرداد بهار (م. ۲۲ آبان ۱۳۷۳) – نخستین مدفون در این قطعه
رقیه چهرهآزاد (م. ۱۱ دی ۱۳۷۳) – دومین مدفون در این قطعه، ردیف ۱۵۲، شماره ۹
ابوالحسن صدیقی (م. ۲۰ آذر ۱۳۷۴) – مجسمهساز برجسته
علی حاتمی (م. ۱۵ آذر ۱۳۷۵) – کارگردان و فیلمنامهنویس نامدار، ردیف ۱۵۳، شماره ۹
جهانگیر فروهر (م. ۱۸ آبان ۱۳۷۶) – هنرمند و چهرهپرداز
دهه ۱۳۸۰
نعمتالله گرجی (م. ۱۷ فروردین ۱۳۷۹) – بازیگر، ردیف ۱۵۹، شماره ۴
محمدعلی فردین (م. ۱۸ فروردین ۱۳۷۹) – بازیگر و کشتیگیر افسانهای، ردیف ۱۵۹، شماره ۱۰
فریدون مشیری (م. ۳ آبان ۱۳۷۹) – شاعر، ردیف ۱۶۴، شماره ۱۰
جمیله شیخی (م. ۶ خرداد ۱۳۸۰) – بازیگر، ردیف ۱۵۹، شماره ۸
پروین ملکوتی (م. ۱۰ مهر ۱۳۸۱) – دوبلور و بازیگر
رضا ژیان (م. ۲۷ بهمن ۱۳۸۱) – بازیگر
کیومرث صابری فومنی (م. ۱۱ اردیبهشت ۱۳۸۳) – طنزنویس و روزنامهنگار
دهه ۱۳۹۰ و ۱۴۰۰
امین تارخ (م. ۲ مهر ۱۴۰۱) – بازیگر سرشناس
هوشنگ ابتهاج (م. ۱۹ مرداد ۱۴۰۱) – شاعر (البته مزار او در باغ محتشم رشت است)
آتیلا پسیانی (م. ۱۴ مهر ۱۴۰۲) – بازیگر، در کنار مادرش جمیله شیخی
داریوش مهرجویی و وحیده محمدیفر (م. ۲۵ مهر ۱۴۰۲) – کارگردان و همسرش
بیتا فرهی (م. ۴ آذر ۱۴۰۲) – بازیگر
اکبر عبدی (م. ۲ مرداد ۱۴۰۵) – بازیگر، ردیف ۴۹، شماره ۳۸
وضعیت فعلی و نحوه بازدید
قطعه هنرمندان، یکی از پربازدیدترین بخشهای بهشت زهرا (س) است. این قطعه، بستری برای بازدیدکنندگانی است که برای قرائت فاتحه و احترام به یادگاران فرهنگ و هنر ایران به آنجا میروند . همواره بر ضرورت رسیدگی بیشتر به این قطعه و تسهیل دسترسی به آرامگاه شخصیتهای محبوب تأکید شده است .
نکات مهم / تذکرات / هشدارها
۱. مجوز رسمی برای دفن: هرگونه خاکسپاری در قطعه هنرمندان منوط به دریافت مجوز از معاونت هنری وزارت ارشاد است .
۲. آدرس دقیق قطعه: قطعه ۸۸ بهشت زهرا (س)، تهران، کهریزک .
۳. ساعات بازدید: این قطعه، به صورت شبانهروزی باز است و بازدیدکنندگان میتوانند در هر ساعت از شبانهروز برای ادای احترام حضور یابند .
جمعبندی کاربردی
قطعه ۸۸ بهشت زهرا (س)، که به قطعه هنرمندان معروف است، یادمانی ارزشمند از بزرگان فرهنگ، هنر و ادب ایران به شمار میرود. این قطعه، با حضور هنرمندانی از نسلها و رشتههای مختلف، نمایشگر میراثی غنی و پویا است. سنگقبر این بزرگان نیز، بازتابی از جایگاه و هنر آنهاست و شامل طرحهای منحصربهفردی است که برخی از آنها به عنوان آثار هنری نیز شناخته میشوند . بازدید از این قطعه، فرصتی برای زنده نگه داشتن یاد و خاطره این هنرمندان و نیز تأمل در اهمیت فرهنگ و هنر این سرزمین است.
سوالات متداول
۱. قطعه هنرمندان در بهشت زهرا دقیقاً کجاست؟
قطعه هنرمندان، قطعه ۸۸ بهشت زهرا (س) در کهریزک، تهران است .
۲. چه کسانی مجوز دفن در قطعه هنرمندان را صادر میکنند؟
مجوز دفن در قطعه هنرمندان توسط معاونت هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی صادر میشود .
۳. چند هنرمند در قطعه ۸۸ بهشت زهرا دفن شدهاند؟
از زمان تأسیس قطعه در سال ۱۳۷۳ تا کنون، دهها تن از هنرمندان، نویسندگان و فعالان حوزههای مختلف هنری و علمی در این قطعه به خاک سپرده شدهاند .
۴. آیا میتوانم برای بازدید از قطعه هنرمندان وقت قبلی بگیرم؟
خیر، این قطعه به صورت شبانهروزی باز است و نیازی به هماهنگی قبلی ندارد .
۵. آیا میتوانم از سنگ قبر هنرمندان در این قطعه عکس بگیرم؟
بله، بسیاری از بازدیدکنندگان با رعایت احترام، از سنگ قبر هنرمندان عکس میگیرند .
پایان/*
ببین و بخون را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.