ماه گرفتگی ۶ شهریور ۱۴۰۵ از نظر جهانی در ساعات بامداد ۲۸ اوت رخ می دهد. طبق داده های نجومی، ورود ماه به نیم سایه زمین حدود ۱:۲۳ بامداد به وقت جهانی آغاز می شود و مرحله گرفت جزئی از حدود ۲:۳۴ بامداد به وقت جهانی شروع خواهد شد. بیشترین مقدا...
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی ببین و بخون؛ ماه گرفتگی ۱۴۰۵ امروز جمعه ۶ شهریور ۱۴۰۵ برابر با ۲۸ اوت ۲۰۲۶ رخ می دهد؛ رویدادی نجومی که از نوع خسوف جزئی بسیار عمیق است و در اوج آن حدود ۹۶ درصد از قرص ماه وارد سایه زمین خواهد شد. به همین دلیل، این خسوف از نظر ظاهری می تواند بسیار نزدیک به یک ماه گرفتگی کامل دیده شود، اما از نظر علمی «خسوف جزئی» محسوب می شود.
این ماه گرفتگی در بخش هایی از جهان قابل مشاهده است، اما ایران در محدوده مناسب برای مشاهده بخش اصلی خسوف قرار ندارد. در ایران تنها مرحله ابتدایی گرفت نیم سایه ای پیش از طلوع خورشید و زمانی که ماه هنوز بالای افق است، قابل مشاهده خواهد بود و مرحله جذاب گرفت جزئی زمانی آغاز می شود که ماه در بسیاری از نقاط ایران زیر افق قرار گرفته است.
ماه گرفتگی ۶ شهریور ۱۴۰۵ از نظر جهانی در ساعات بامداد ۲۸ اوت رخ می دهد. طبق داده های نجومی، ورود ماه به نیم سایه زمین حدود ۱:۲۳ بامداد به وقت جهانی آغاز می شود و مرحله گرفت جزئی از حدود ۲:۳۴ بامداد به وقت جهانی شروع خواهد شد. بیشترین مقدار گرفت نیز حدود ۴:۱۲ بامداد به وقت جهانی رخ می دهد و پایان مرحله جزئی حدود ۵:۵۲ بامداد به وقت جهانی خواهد بود.
اما زمان مشاهده خسوف برای هر منطقه به موقعیت جغرافیایی آن بستگی دارد. بنابراین ساعت های جهانی را نباید مستقیما به عنوان ساعت قابل مشاهده در ایران در نظر گرفت.
در ایران، آغاز گرفت نیم سایه ای حدود ساعت ۴:۵۳ بامداد جمعه ۶ شهریور خواهد بود. این مرحله به دلیل کم بودن تغییر روشنایی ماه ممکن است برای چشم غیرمسلح چندان محسوس نباشد.
مرحله گرفت جزئی حدود ساعت ۶:۰۳ صبح به وقت ایران آغاز می شود؛ اما در این زمان ماه در ایران زیر افق قرار گرفته و عملا امکان مشاهده بخش اصلی خسوف وجود ندارد. اوج جهانی خسوف نیز حدود ساعت ۷:۴۲ صبح به وقت ایران اتفاق می افتد؛ زمانی که ماه در تهران زیر افق است.
بنابراین اگر سوال این است که آیا ماه گرفتگی ۶ شهریور ۱۴۰۵ در ایران دیده می شود؟ پاسخ این است که تنها بخش بسیار ابتدایی و کم رنگ خسوف در برخی مناطق و پیش از غروب ماه قابل مشاهده است و بخش اصلی و ۹۶ درصدی خسوف از ایران دیده نمی شود.
این خسوف یک ماه گرفتگی جزئی عمیق است. در زمان اوج، حدود ۹۶ درصد از قرص ماه وارد بخش تاریک سایه زمین می شود. به همین دلیل، تنها قسمت کوچکی از ماه خارج از سایه کامل زمین باقی می ماند.
این ویژگی باعث شده برخی گزارش ها از آن با عنوان «ماه گرفتگی تقریبا کامل» یا «ماه خونین» یاد کنند؛ با این حال از نظر علمی، چون تمام قرص ماه وارد سایه کامل زمین نمی شود، این رویداد خسوف کامل نیست و باید آن را خسوف جزئی بسیار عمیق نامید.
یکی از جذاب ترین ویژگی های خسوف های عمیق، تغییر رنگ ماه به سمت نارنجی، مسی یا قرمز است. هنگامی که زمین بین خورشید و ماه قرار می گیرد، نور مستقیم خورشید به ماه نمی رسد.
با این حال، بخشی از نور خورشید پس از عبور از جو زمین به سمت ماه منحرف می شود. جو زمین نورهای آبی را بیشتر پراکنده می کند و نورهای قرمز و نارنجی راحت تر عبور می کنند. همین نور به سطح ماه می رسد و می تواند باعث شود ماه در هنگام خسوف رنگی متمایل به قرمز یا مسی پیدا کند.
البته در خسوف ۶ شهریور، مشاهده این نمای سرخ و چشمگیر از ایران امکان پذیر نیست، زیرا بخش اصلی خسوف پس از غروب ماه در ایران اتفاق می افتد.
خسوف ۲۷ و ۲۸ اوت ۲۰۲۶ در بخش هایی از آمریکای شمالی، آمریکای جنوبی، اروپا، آفریقا و مناطق دیگری از جهان قابل مشاهده است. میزان مشاهده هر مرحله به زمان طلوع و غروب ماه در محل رصد بستگی دارد.
در واقع، یک ماه گرفتگی برخلاف خورشیدگرفتگی می تواند از محدوده بسیار وسیع تری از زمین دیده شود، زیرا هر نقطه ای از نیمه شب زمین که ماه در آسمان آن قرار داشته باشد، امکان مشاهده خسوف را خواهد داشت.
برای مشاهده ماه گرفتگی نیازی به تلسکوپ یا تجهیزات حرفه ای نجومی نیست. خسوف ماه را می توان با چشم غیرمسلح مشاهده کرد و برخلاف خورشیدگرفتگی، نگاه کردن به ماه در هنگام خسوف برای چشم خطر مشابه نگاه مستقیم به خورشید ندارد.
با این حال، برای مشاهده بهتر جزئیات سطح ماه و تغییر رنگ آن، استفاده از دوربین دوچشمی یا تلسکوپ می تواند تجربه رصد را جذاب تر کند.
بهترین زمان برای مشاهده این خسوف، زمانی است که ماه در منطقه رصد بالای افق باشد و بخش قابل توجهی از آن وارد سایه زمین شده باشد.
از آنجا که زمان غروب ماه در مناطق مختلف متفاوت است، امکان مشاهده خسوف در همه کشورها و شهرها یکسان نیست. در ایران، محدودیت اصلی این است که مرحله گرفت جزئی پس از پایین رفتن ماه زیر افق آغاز می شود و به همین دلیل رصد بخش اصلی این پدیده در کشورمان امکان پذیر نیست.
اصطلاح ماه خونین یا Blood Moon یک اصطلاح علمی رسمی برای نوع خسوف نیست و معمولا برای ماه گرفتگی هایی استفاده می شود که ماه در جریان خسوف کامل یا بسیار عمیق، به رنگ قرمز یا مسی دیده می شود.
از آنجا که در خسوف ۶ شهریور بیش از ۹۶ درصد قرص ماه وارد سایه زمین می شود، در مناطقی که بخش اصلی پدیده قابل مشاهده است، ماه می تواند ظاهری بسیار تیره و متمایل به قرمز پیدا کند.
ماه گرفتگی ۶ شهریور، دومین ماه گرفتگی سال ۲۰۲۶ میلادی است. نخستین خسوف سال ۲۰۲۶ در ۳ مارس ۲۰۲۶ رخ داد و از نوع کامل بود.
در نتیجه، خسوف ۶ شهریور ۱۴۰۵ را می توان یکی از مهم ترین رویدادهای نجومی سال جاری دانست؛ رویدادی که به دلیل عمق بسیار زیاد گرفت، در مناطق مناسب رصد منظره ای نزدیک به ماه گرفتگی کامل ایجاد می کند.
از نظر احکام شرعی، ماه گرفتگی جزئی نیز در صورت تحقق خسوف، می تواند احکام نماز آیات را داشته باشد؛ اما جزئیات حکم و اینکه برای چه محدوده ای و با چه میزان گرفت نماز آیات واجب می شود، باید بر اساس فتوای مرجع تقلید فرد بررسی شود.
بنابراین برای پاسخ دقیق شرعی، بهتر است مقلدان به رساله مرجع تقلید خود یا دفتر رسمی ایشان مراجعه کنند.
ماه گرفتگی ۱۴۰۵ در تاریخ ۶ شهریور ۱۴۰۵ برابر با ۲۸ اوت ۲۰۲۶ رخ می دهد. این رویداد یک خسوف جزئی بسیار عمیق است و در اوج آن حدود ۹۶ درصد از قرص ماه در سایه زمین قرار می گیرد.
در ایران، مرحله ابتدایی گرفت نیم سایه ای از حدود ۴:۵۳ بامداد جمعه ۶ شهریور آغاز می شود، اما گرفت جزئی از حدود ۶:۰۳ صبح شروع خواهد شد؛ زمانی که ماه در ایران زیر افق قرار گرفته است. بنابراین بخش اصلی و تماشایی ماه گرفتگی از ایران قابل مشاهده نیست.
به همین دلیل، اگرچه نام ماه گرفتگی ۶ شهریور ۱۴۰۵ امروز در صدر جستجوهای نجومی قرار گرفته، علاقه مندان ایرانی برای دیدن تصاویر مرحله اصلی خسوف باید از تصاویر و پخش های رصدی مناطق دیگری که این پدیده در آنها قابل مشاهده است استفاده کنند.
پایان/*
.
آگوست 29, 2026
