در پی تشدید تنشهای نظامی میان آمریکا و ایران و تبادل حملات در منطقه راهبردی تنگه هرمز، بازارهای جهانی انرژی شاهد جهش قابل توجه قیمت حاملهای انرژی بودند. در حالی که هر بشکه نفت برنت با ۴.۶ درصد افزایش به ۹۴.۶۵ دلار و نفت وست تگزاس با ۵.۲ درصد رشد به ۹۰.۲۲ دلار رسید، قیمت گاز طبیعی در بازار اروپا جهشی چشمگیر داشت و به ۷۳.۹۵ یورو در هر مگاواتساعت صعود کرد که این رقم بالاترین سطح از ژانویه ۲۰۲۳ محسوب میشود. حملات نظامی آمریکا به مواضع ایران در منطقه تنگه هرمز، نگرانیها از مختل شدن ترانزیت گاز مایع از این آبراه استراتژیک را به اوج رسانده و بازار انرژی را با موج تازهای از عدماطمینان مواجه ساخته است.

افزایش بیسابقه قیمت گاز اروپا
قراردادهای آتی گاز هلند (تیتیاف) که مرجع قیمتگذاری گاز در اروپا محسوب میشود، با رشد ۵.۹ درصدی به ۷۳.۹۵ یورو در هر مگاواتساعت رسید. این میزان، بالاترین سطح ثبتشده برای این شاخص از ژانویه ۲۰۲۳ تاکنون است.به گزارش الجزیره علت اصلی این جهش تشدید نگرانیها درباره اختلال در صادرات گاز طبیعی مایع (الانجی) از منطقه خلیجفارس، همزمان با نزدیکشدن به فصل سرما و نیاز اروپا به تکمیل مخازن استراتژیک خود، است. بر اساس دادههای اداره اطلاعات انرژی آمریکا، نزدیک به ۲۰ درصد از تجارت جهانی الانجی در سال ۲۰۲۴ از مسیر تنگه هرمز عبور کرده که سهم عمدهای از آن متعلق به قطر است. هرگونه توقف یا محدودیت در این مسیر، رقابت میان خریداران آسیایی و اروپایی را برای تأمین منابع جایگزین تشدید کرده و به افزایش قیمتها در سطح جهانی دامن میزند. در شش ماه گذشته و همزمان با تشدید تنشهای نظامی در تنگه هرمز، صادرات گاز طبیعی مایع از این آبراه با کاهش ۹۶ درصدی مواجه شده و میانگین عبور محمولهها از ۹۰ تا ۱۰۰ کشتی در ماه به حدود ۵ کشتی رسیده است. حمله موشکی ایران به مجتمع راس لفان قطر در ماه مارس، دو خط تولید این مجموعه را تخریب و حدود ۱۷ درصد از ظرفیت صادرات گاز قطر را برای چند سال از مدار خارج کرد و شرکت قطری انرژی همچنان وضعیت فورس ماژور را ماه به ماه تمدید کرده است. این در حالی است که قیمت گاز در اروپا پیش از جنگ حدود ۳۳ یورو در هر مگاواتساعت بود، اما اکنون با جهشی بیش از دو برابری به ۷۴ یورو رسیده و این اختلالات در کنار حملات به نفتکشهای قطری، صادرات گاز از خلیجفارس را با بحرانی بیسابقه مواجه ساخته و بازار جهانی انرژی را در آستانه زمستان با شوک جدی روبهرو کرده است.

همزمان، قیمت نفت خام نیز تحت تأثیر همین ریسکهای ژئوپلیتیکی صعودی شدید را تجربه کرد؛ بهگونهای که هر بشکه نفت برنت دریای شمال با ۴.۶ درصد افزایش به ۹۴.۶۵ دلار و نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا با ۵.۲ درصد رشد به ۹۰.۲۲ دلار رسید.این افزایش، همسو با روند صعودی قیمت گاز، نشان از بازگشت کامل «علاوه ریسک» به بازارهای جهانی انرژی دارد.