بن سلمان در این سفر ضمن دیدار با امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، و دیگر مقامات ارشد، درباره تشدید تنش‌ها در منطقه و همچنین تعمیق روزافزون روابط ریاض و پاریس گفتگو کند.

چه موضوعاتی در دستور کار است؟

کاخ الیزه در بیانیه‌ای که روز پنجشنبه توسط رسانه‌های فرانسوی منتشر شد، اعلام کرد که مکرون و شاهزاده محمد روز یکشنبه دیدار خواهند کرد تا آخرین تحولات منطقه‌ای را در چارچوب همکاری‌های نزدیک میان فرانسه و کشورهای عربی حوزه خلیج فارس برای ترویج ثبات و صلح در خاورمیانه بررسی کنند.

این دو رهبر، نخستین نشست «شورای مشارکت راهبردی فرانسه و عربستان» را برگزار و ریاست آن را بر عهده خواهند داشت؛ شورایی که خبر تشکیل آن نخستین بار در جریان سفر مکرون به ریاض در دسامبر ۲۰۲۴ اعلام شده بود.

بر اساس این بیانیه، سفر شاهزاده محمد «بازتاب‌دهنده پویایی گفتگوها میان پادشاهی عربستان سعودی و فرانسه است و فرصتی را برای تقویت هرچه بیشتر مشارکت راهبردی میان دو کشور فراهم می‌آورد.»

وی همچنین قرار است روز یکشنبه در مراسم اختتامیه «جام جهانی ورزش‌های الکترونیک» (Esports World Cup) در پاریس شرکت کند؛ رویدادی که از زمان تأسیس آن در سال ۲۰۲۳، برای نخستین بار در خارج از عربستان سعودی و در پاریس برگزار می‌شود. این رویداد به ابتکار ولیعهد عربستان پایه‌گذاری شده است.

طبق بیانیه دفتر نخست‌وزیری که در رسانه‌های فرانسوی بازتاب یافته، قرار است شاهزاده محمد روز دوشنبه با سباستین لکورنو، نخست‌وزیر فرانسه، دیدار کند.

در این بیانیه آمده است: «این دیدار سطح‌بالا فرصتی را برای پرداختن به مسائل کلیدی دوجانبه و بین‌المللی — اعم از اقتصادی، امنیتی یا دیپلماتیک — فراهم می‌کند.»

عربستان سعودی هنوز خبر این سفر قریب‌الوقوع را اعلام نکرده است.

اهمیت سفر

شاهزاده محمد در شرایطی وارد پایتخت فرانسه می‌شود که تلاش‌های دیپلماتیک منطقه‌ای و بین‌المللی برای دستیابی به توافقی میان ایالات متحده و ایران دچار رکود شده و منطقه را تحت فشارهای شدید امنیتی و اقتصادی قرار داده است.

جنگ میان ایران، ایالات متحده و اسرائیل که در اواخر فوریه آغاز شد، پس از آنکه ایران در واکنش به حملات آمریکا و اسرائیل صدها پهپاد و موشک به سمت کشورهای عربی حوزه خلیج فارس (از جمله عربستان سعودی) که میزبان پایگاه‌های نظامی آمریکا هستند شلیک کرد، به گستره وسیع‌تری از خاورمیانه کشیده شد.

در جریان یک گفتگوی تلفنی در تاریخ ۷ اوت، مکرون و شاهزاده محمد درباره تلاش‌های دیپلماتیک جاری برای تقویت ثبات در منطقه و تضمین امنیت و آزادی کشتیرانی دریایی گفتگو کردند.

روابط میان فرانسه و عربستان سعودی در سال‌های اخیر، به‌ویژه در چارچوب «چشم‌انداز ۲۰۳۰» که هدف آن تنوع‌بخشی به اقتصاد این پادشاهی و کاهش وابستگی به نفت است، تحولات چشمگیری داشته است.

از زمان برقراری مشارکت راهبردی میان دو کشور در سال ۲۰۲۴، پیوندها در حوزه‌های مختلف از جمله سرمایه‌گذاری، فناوری، انرژی و دفاعی بیش از پیش گسترش یافته است.

فرانسه که یکی از صادرکنندگان پیشرو تسلیحات در جهان است، حتی پیش از آغاز جنگ ایران نیز با ترویج همکاری‌های نظامی و قراردادهای تسلیحاتی با کشورهای منطقه، به دنبال گسترش نفوذ خود در این ناحیه بود.

ژانویه گذشته، امارات متحده عربی نخستین محموله از جنگنده‌های فرانسوی «رافال» را دریافت کرد؛ این تحویل بخشی از قراردادی ۱۶.۶ میلیارد یورویی (۱۷.۲ میلیارد دلاری) بود که در سال ۲۰۲۱ برای تأمین ۸۰ فروند هواپیمای جنگی برای این کشور حوزه خلیج فارس امضا شده بود و بزرگترین فروش خارجی این جنگنده فرانسوی تا به امروز محسوب می‌شود.

شرکت هوافضای فرانسوی «داسو» (Dassault Aviation) پیش‌تر در سال ۲۰۲۳ تأیید کرده بود که مذاکراتی با عربستان سعودی برای فروش ۵۴ فروند جنگنده رافال در جریان است.

در سال ۲۰۱۵، دو کشور مجموعه‌ای از توافق‌نامه‌ها به ارزش ۱۰ میلیارد یورو (۱۱.۴ میلیارد دلار) امضا کردند که شامل قراردادی برای تحویل ۳۰ فروند قایق گشتی نیز می‌شد.

فرانسه با وجود درخواست‌های گروه‌های حقوق بشری مبنی بر توقف کامل صادرات تسلیحات به عربستان سعودی در پی قتل جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار سعودی در سال ۲۰۱۸، همچنان به فروش سلاح و تجهیزات نظامی به این کشور ادامه داده است. بر اساس داده‌های دولت فرانسه، فروش تسلیحات این کشور به عربستان سعودی در سال ۲۰۱۸ با افزایشی ۵۰ درصدی همراه بود و ارزش صادرات سلاح به این پادشاهی به حدود یک میلیارد یورو (تقریباً ۱.۱۶ میلیارد دلار) رسید.

شاهزاده محمد از زمان انتصاب خود به عنوان ولیعهد در سال ۲۰۱۷، سه بار به پاریس سفر کرده است: در آوریل ۲۰۱۸، ژوئیه ۲۰۲۲ و ژوئن ۲۰۲۳.