به گزارش پایگاه خبری تحلیلی ببین و بخون؛ همزمان با افزایش قیمت تلفن همراه در بازار داخلی، برخی تحلیل‌ها علت اصلی این روند را کاهش واردات و محدودیت‌های ارزی عنوان می‌کنند؛ اما بررسی روند بازار جهانی نشان می‌دهد بخش جدی و غیر قابل چشم پوشی از رشد قیمت‌ها ریشه در تحولات بین‌المللی و افزایش هزینه تولید گوشی‌های هوشمند دارد.

بررسی‌ها نشان می‌دهد طی ماه‌های اخیر قیمت جهانی بسیاری از مدل‌های تلفن همراه افزایش یافته است. یکی از مهم‌ترین عوامل این موضوع، رشد قیمت قطعات کلیدی به‌ویژه حافظه‌های ذخیره‌سازی (Memory) و افزایش هزینه تولید در زنجیره تأمین جهانی است؛ موضوعی که در برخی مدل‌ها به افزایش قیمت تا حدود ۴۰ درصد نیز منجر شده است.

در کنار این مسئله، سرمایه‌گذاری گسترده شرکت‌های فناوری در حوزه هوش مصنوعی و انتقال بخشی از ظرفیت تولید صنایع نیمه‌هادی به این بخش، فشار مضاعفی بر زنجیره تأمین قطعات الکترونیکی وارد کرده و هزینه تولید محصولات دیجیتال از جمله تلفن همراه را افزایش داده است.

پیامد این تحولات، کاهش تقاضا در بازار جهانی بوده است؛ به‌گونه‌ای که گزارش‌های بین‌المللی از افت قابل توجه فروش تلفن همراه نسبت به سال گذشته حکایت دارد.

در بازار ایران نیز اگرچه طی ماه‌های اخیر قیمت گوشی افزایش یافته، اما فعالان بازار معتقدند این رشد صرفاً ناشی از کاهش واردات نیست. به‌ویژه در شرایط کنونی که در میانه مردادماه قرار داریم و بازار با رکود نسبی تقاضا مواجه است، شواهدی از کمبود فراگیر کالا در سطح عرضه مشاهده نمی‌شود و موجودی بسیاری از مدل‌ها همچنان در بازار قابل تأمین است.

کارشناسان معتقدند در شرایطی که مدیریت منابع ارزی کشور در اولویت قرار دارد، تنظیم واردات برخی کالاها از جمله تلفن همراه امری قابل پیش‌بینی است، اما آمار موجودی بازار نشان می‌دهد افزایش قیمت‌های اخیر همزمان با کمبود شدید عرضه، تحت تأثیر رشد قیمت‌های جهانی و افزایش هزینه تمام‌شده واردات قرار دارد.

بر این اساس، انتظار می‌رود تصمیمات دولت برای مدیریت منابع ارزی و سیاست‌های مربوط به واردات در نیمه دوم سال، نقش تعیین‌کننده‌ای در روند آتی بازار تلفن همراه داشته باشد.

جمع‌بندی عوامل اصلی گرانی گوشی موبایل در بازار ایران

بر اساس تحلیل‌های منتشر شده از سوی انجمن واردکنندگان تلفن همراه و گزارش‌های اقتصادی، افزایش قیمت گوشی موبایل در سال ۱۴۰۵ نتیجه همافزایی پنج عامل کلیدی داخلی و خارجی است:

۱. جهش قیمت قطعات و حافظه در بازار جهانی
افزایش بی‌سابقه قیمت قطعات، به‌ویژه حافظه (مموری)، اصلی‌ترین عامل افزایش قیمت در سطح جهانی است. به عنوان نمونه، بهای مموری یک گوشی اقتصادی شیائومی از ۸ دلار به ۴۸ دلار رسیده که قیمت نهایی دستگاه را به شدت افزایش داده است .

۲. تغییر مبنای محاسبه تعرفه‌ها و افزایش هزینه‌های گمرکی
در گذشته، عوارض گمرکی بر مبنای ارز ۷۵ هزار تومانی محاسبه می‌شد، اما اکنون این محاسبات با ارز حدود ۱۳۰ هزار تومانی و نزدیک به نرخ آزاد انجام می‌شود که فشار سنگینی بر قیمت تمام‌شده واردات وارد کرده است .

۳. افزایش شدید هزینه‌های لجستیک و تغییر مسیرهای وارداتی
با تغییر مسیرهای وارداتی به دلیل شرایط منطقه، هزینه حمل‌ونقل و جابه‌جایی کالا تا ۱۰ برابر افزایش یافته است. کالاها ناچار از کشورهای ثانویه (عمان، ترکیه، پاکستان) وارد می‌شوند که هزینه‌ها را به شدت بالا برده است .

۴. کاهش ۵۰ تا ۶۰ درصدی حجم واردات و کمبود عرضه
بر اساس اعلام رئیس انجمن تلفن همراه، حجم واردات در سال جاری نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود ۵۰ تا ۶۰ درصد کاهش یافته است . این کمبود عرضه در کنار تقاضای موجود، به رشد قیمت‌ها دامن زده و مانع از بازگشت قیمت‌ها به سطح قبل شده است .

۵. افزایش هزینه‌های جانبی و تشریفات گمرکی
هزینه تست‌های آزمایشگاهی برای واردات تلفن همراه به حدود ۲۵۰ میلیون تومان و هزینه رجیستری نیز از ۱۱ هزار تومان به ۱۵ هزار تومان افزایش یافته است که فشار هزینه‌ای مضاعفی بر واردکنندگان وارد کرده است.

پایان/*

ببین و بخون را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.